Martine Van Leeuwen

Notities

VOOR MARTINE VAN LEEUWEN

“Geef mij de grauwe, stedelijke wegen,
De in kaden vastgeklonken waterkant,
De wolken, nooit zo schoon dan als ze omrand
Door zolderramen, langs de lucht bewegen.” *

Als het woord natuur valt, ergert zich een gedeelte van de stedelingen. Natuur is iets ouderwets, iets ongepasts in deze tijd van Pleasure Islands en charters naar Alanya. Zeker als je het als startpunt voor je zoektocht in de kunst vermeldt. Ben je dan niet teveel met jezelf bezig? Zijn niet je jeugdervaringen met het geluid van de zee, de wind in de bergen, de planten te persoonlijk? Is dat wel van deze tijd?

“An unhappy childhood is a writer’s gold mine.” Wie het poneerde doet er niet toe. Volgens mij geldt het ook voor “A happy childhood”.

Zeg maar liever niet geïnspireerd te worden door iets anders dan kunst, als het uiterlijk van je werk als eerste indruk geen andere associatie geeft dan spelen met verfeffecten. Martine bekende dat haar jeugdervaringen in de Nieuw-Zeelandse natuur voor haar zeer belangrijk waren. Al die koppen om mij heen keken bedenkelijk. Maar wat was mij die opmerking lief. Onmiddellijk hoorde ik het klotsen van het Maaswater, ik rook de in de zon gloeiend heet geworden rubberpontons, het naar groene zeep en zweet geurende uniform van Ronnie als hij me achter op de fiets naar school bracht, zag de drakentanden bij de Maasbrug, de rivier die zo fel weerkaatste dat je tranen in je ogen kreeg als je te lang keek. Dat was van mij, dat nam niemand me ooit nog af, net zo min als je Martine haar zee en haar hellingen af kunt nemen. En wat zij en ik met die herinneringen doen, is onze zaak.

Martine’s schilderijen zijn natuur, geen afbeeldingen ervan. Ze zijn als natuur ontstaan: met toeval lijkende sturing. Naar mijn idee hebben ze erg veel te maken met de houding van John Cage ten opzichte van het componeren. In een interview legde hij zijn werkwijze eens uit en vergeleek deze met het rapen van stenen en schelpen “choosing one by one, when walking along the beach.” En waarom die wel en die ander niet? “Because both of us being there.”

Gouke Notebomer, 25.06.2004.
Beeldende kunstenaar, Docent

* Van het gedicht De Dapperstraat, J.C. Bloem (1887 – 1966)